Hotline: 028.3842.5226
Chat Facebook
Gọi điện ngay

CẤU TRÚC PHẦN MỀM CỦA HỆ THỐNG SCADA

CẤU TRÚC PHẦN MỀM CỦA HỆ THỐNG SCADA
Hiện nay, trong lĩnh vực tự động hóa trên thế giới nói chung và ở Việt Nam nói riêng có rất nhiều phần mềm SCADA của các hãng khác nhau, đơn cử như WinCC của Siemens, Intouch của Wonderware, Rsview32 của Rockwell Automation, GeniDAQ của Advantech,… Tuy nhiên phần lớn chúng có chung đặc điểm của phần mềm SCADA. Phần tiếp sẽ phân tích chi tiết cấu trúc của một số phần mềm để từ đó đưa ra nền tảng chung cho một phần mềm SCADA.

Phân tích Cấu Trúc Phần Mềm của hệ thống SCADA 

1 – Cấu trúc phần mềm SCADA WinCC (phần mềm SCADA siemens)

WinCC là phần mềm SCADA thuộc hãng Siemens (Đức), là phần mềm SCADA khá thông dụng tại Việt Nam. Cấu trúc hệ thống của WinCC được thiết kế theo hướng module.

Hệ thống WinCC bao gồm các hệ thống con:

  • Hệ thống đồ họa (Graphics system)
  • Ghi nhận cảnh báo (Alarm logging)
  • Hệ thống lưu trữ (Archiving System)
  • Hệ thống báo cáo (Report system)
  • Truyền thông (Communication)
  • Quản trị người dùng (user administration)

Hệ thống WinCC gồm có phần mềm cấu hình (Configuration Software) và phần mềm thực thi (Runtime software).

  • Phần mềm cấu hình dùng để tạo ra project
  • Phần mềm thực thi dùng để thực thi project trong khi xử lý.

Hình 1 mô tả các thành phần và sự tương tác giữa các thành phần con trong hệ thống WinCC.

Theo hình 1, đầu tiên, dựa vào các trình biên tập trong phần mềm cấu hình, ta tạo ra project. Tất cả các trình biên tập đều lưu trữ thông tin của project trong cơ sở dữ liệu cấu hình (CS Database).

Khi thực thi, thông tin của project được đọc ra từ CS Database bởi phần mềm thực thi và project được thực thi. Dữ liệu hiện tại của project được lưu tạm tại cơ sở dữ liệu thực thi (RT Database).

  • Hệ thống đồ họa hiển thị Graphic trên màn hình, đồng thời cũng nhận các thiết lập (input) từ người vận hành như khi người vận hành nhấp nút nhấn hay nhập giá trị.
  • Việc giao tiếp giữa WinCC và hệ thống tự động được thực hiện bởi driver giao tiếp hay còn gọi là các kênh (Channels). Các kênh này có nhiệm vụ thu thập các giá trị quá trình cần thiết cho các thành phần trong WinCC, đọc giá trị các tag từ hệ thống tự động và ghi các giá trị mới trở lại hệ thống tự động.
  • Việc trao đổi dữ liệu giữa WinCC và các ứng dụng khác có thể được thực hiện bằng OPC, OLE hay ODBC.
  • Hệ thống lưu trữ lưu giá trị của quá trình vào nơi lưu trữ giá trị quá trình. Các giá trị quá trình được lưu trữ được dùng để vẽ đồ thị (Trend), đưa ra báo cáo (Report),…
  • Các giá trị của quá trình được theo dõi bởi tính năng ghi nhận cảnh báo (Alarm Logging). Nếu một giá trị giới hạn bị tràn, Alarm Logging sẽ tạo ra một message để cảnh báo. Và hệ thống message cũng nhận các xác nhận (Acknowledgements) từ người vận hành và quản lý các trạng thái của message. Alarm Logging lưu trữ tất cả các message vào nơi lưu trữ message.
  • Quá trình sẽ được báo cáo bởi hệ thống báo cáo (Report System) theo yêu cầu hoặc theo thời điểm định trước. Nơi lưu trữ giá trị quá trình và message được sử dụng cho mục đích này.
CẤU TRÚC PHẦN MỀM CỦA HỆ THỐNG SCADA
Hình 1. Các thành phần và sự tương tác giữa các thành phần bên trong WinCC

>>> Tham khảo Hệ thống SCADA do ATSCADA LAB phát triển

2 – Cấu trúc phần mềm SCADA Intouch của Wonderware

Intouch là phần mềm SCADA thuộc hãng Wonderware. Intouch có cấu trúc bên trong được mô tả như hình 2:

CẤU TRÚC PHẦN MỀM CỦA HỆ THỐNG SCADA
Hình 2: cấu trúc phần mềm SCADA của Intouch

Hình 2 là mô hình các thành phần cơ bản của Intouch mà ta sử dụng để xây dựng và thực thi các ứng dụng SCADA.

Thành phần Application Manager được dùng để tạo và quản lý các ứng dụng trên Intouch.

WindowMaker là môi trường phát triển ứng dụng bao gồm một tập các Graphic và các công cụ phát triển để xây dựng các ứng dụng SCADA. Các công cụ phát triển này là ngôn ngữ script, các tính năng quản lý tag để tạo nên các đặc tính của các đối tượng trong các cửa sổ ứng dụng.

WindowViewer được sử dụng để chạy ứng dụng được tạo ra từ Windowmaker. Nó thực thi các đặc tính của các đối tương trong các cửa sổ ứng dụng đã được tạo ra từ WindowMaker. Đồng thời nhờ các dữ liệu thu được từ các tags mà WindowViewer cung cấp dữ liệu cho các tính năng cảnh báo (Alarm Logging), xuất báo cáo (Report Generating), và vẽ đồ thị (Trending).

Các ứng dụng đơn lẻ: Stand-alone applications được tạo ra và quản lý bởi Application manager. Chúng được xây dựng toàn bộ trên Windowmaker và thực thi bởi Windowviewer, không có mối liên hệ nào đến ArchestrA IDE. Tuy nhiên chúng vẫn triển khai được trên tất cả các node trong cùng một mạng.

ArchestrA IDE khi được cài đặt cùng Intouch sẽ giúp tạo ra các Graphic cao cấp, nhằm giúp phát triển các đối tượng giao diện cho ứng dụng.

Các ứng dụng được quản lý: Managed Applications được tạo ra, quản lý bởi ArchestrA IDE, sử dụng các Symbols cao cấp của ArchestrA Symbol Editor.

3 – Cấu trúc phần mềm SCADA GeniDAQ

GeniDAQ là phần mềm SCADA thuộc hãng Advantech (Đài Loan). Cấu trúc bên trong phần mềm được mô tả như sau:

GeniDAQ được thiết kế theo hướng module, kiến trúc tích hợp mở nên dễ tích hợp với các ứng dụng khác để chia sẻ dữ liệu thời gian thực. Khả năng làm việc và số lượng khối I/O mà GeniDAQ hỗ trợ được tăng lên đáng kể thông qua kiến trúc này. Kiến trúc của GeniDAQ được mô tả như hình bên dưới:

CẤU TRÚC PHẦN MỀM CỦA HỆ THỐNG SCADA
Hình 3: cấu trúc phần mềm SCADA của GeniDAQ

Mô tả các module

  • GeniDAQ Builder: là phần mềm phát triển ứng dụng cho phép người dùng tạo các ứng dụng HMI. Môi trường phát triển bao gồm cấu hình Task, Display, Script.

GeniDAQ Builder cung cấp một giao diện đồ họa làm đơn giản hóa quá trình thiết kế đồ họa và thiết kế chương trình. Việc thiết kế chỉ cần chọn các khối biểu tượng từ Toolbox, kết nối chúng lại với nhau, cấu hình thông số, và vẽ các màn hình hiển thị mà không cần phải lập trình.

  • GeniDAQ Runtime: cung cấp một môi trường thực thi thời gian thực cho ứng dụng của GeniDAQ. Không có một thay đổi nào trong ứng dụng này.
  • Basic Script engine: là một tập các DLL giúp thực hiện việc biên dịch mã nguồn ở Build-time và thực thi Script ở Run-time. Và ngôn ngữ được sử dụng là VB for Application (VBA). Ta có thể tính toán, đọc, viết files, DDE, và ODBC. Ta còn có thể giao tiếp với các ứng dụng khác như Microsoft Access, Microsoft Excel.
  • OPC client: dùng để kết nối với các thiết bị theo chuẩn OPC thông qua OPC server. Với chuẩn OPC, GeniDAQ dễ dàng tích hợp với các hệ thống.
  • TCP/IP network: chức năng này được dùng để truyền thông giữa các máy tính cài GeniDAQ trong mạng. Module này cho phép một máy tính trong mạng hiển thị dữ liệu thu thập được bởi các máy tính khác trong mạng hay ngược lại thông qua giao thức TCP/IP.
  • Data Center: là nơi thu thập và kiểm soát dữ liệu. Là nơi kiểm soát toàn bộ dữ liệu thời gian thực và là nơi cung cấp hai tập giao diện: DDE và OLE Automation cho các ứng dụng khác truy cập hay gán dữ liệu cho GeniDAQ.
  • I/O Driver: thu thập dữ liệu thời gian thực từ phần cứng. GeniDAQ I/O driver bao hàm tất cả các phần cứng của Advantech, bao gồm các DA&C card, các bộ điều khiển MIC-200, các Remote I/O module ADAM-4000 và các module phân tán ADAM 5000.

3. KẾT LUẬN

Kết luận, các phần chung cơ bản của một phần mềm SCADA như sau:

  • Thành phần HMI Builder/Configurator: dùng để thiết kế, cấu hình các ứng dụng SCADA. Trong thành phần này có các chức năng: thiết kế Display, cấu hình tag, và cấu hình script.
  • Thành phần HMI Runtine: dùng để thực thi ứng dụng SCADA được tạo ra từ thành phần HMI buider/configurator. Trong thành phần này có Script engine để thực thi script được tạo ra.
  • Thành phần Data center: dùng để xử lý dữ liệu cho HMI buider/configurator, HMI Runtine, lưu trữ dữ liệu phục vụ cho việc xuất report, vẽ đồ thị, cung cấp cho các ứng dụng khác,…
  • Thành phần hỗ trợ mạng TCP/IPNetwork: dùng để truyền thông giữa các máy tính cài phần mềm SCADA trong mạng. Module này cho phép một máy tính trong mạng hiển thị dữ liệu thu thập được bởi các máy tính khác trong mạng hay ngược lại theo chuẩn TCP/IP.
  • Thành phần OPC client, I/O Driver: dùng để kết nối với phần cứng để thu thập dữ liệu thời gian thực.

>>> IPC ATBOX đóng gói phần mềm SCADA miễn phí ứng dụng mọi hệ thống

5/5 (1 Review)

Trả lời