Quản lý cảnh báo và sự kiện trong SCADA vận hành an toàn và hiệu quả sản xuất

Quản lý cảnh báo và sự kiện trong SCADA đóng vai trò đặc biệt quan trọng, giúp doanh nghiệp phát hiện sớm các bất thường, giảm thiểu rủi ro & đảm bảo hoạt động sản xuất diễn ra liên tục, an toàn. Vậy quản lý cảnh báo và sự kiện trong SCADA là gì? Có những loại cảnh báo và sự kiện phổ biến nào trong hệ thống SCADA? Hãy cùng khám phá tất tần tật ngay trong bài viết dưới đây với atscada.net nhé!

Quản lý cảnh báo và sự kiện trong SCADA là gì?

Trong hệ thống SCADA, cảnh báo (Alarm) & sự kiện (Event) là 2 thành phần quan trọng giúp người vận hành theo dõi trạng thái hoạt động của toàn bộ dây chuyền sản xuất/hệ thống công nghiệp. 

Cảnh báo (Alarm)

Cảnh báo là các thông báo được hệ thống phát ra khi 1 thông số/thiết bị vượt ngưỡng giới hạn được cài đặt trước. 

*Ví dụ: nhiệt độ lò nùng vượt quá 800°C, mực nước trong bồn chứa xuống dưới mức tối thiểu, áp suất đường ống vượt ngưỡng cho phép, động cơ bị quá tải,… 

Khi xảy ra cảnh báo, hệ thống SCADA sẽ gửi tín hiệu trực quan/âm thanh để người vận hành kịp thời xử lý. 

Sự kiện (Event)

Sự kiện là các thay đổi trạng thái/hoạt động diễn ra trong hệ thống & được ghi nhận vào cơ sở dữ liệu. 

*Ví dụ: người dùng đăng nhập hệ thống, PLC chuyển chế độ Auto sang Manual, van điều khiển thay đổi trạng thái, bơm nước được khởi động/dừng,…

Khác với cảnh báo, sự kiện không nhất thiết biểu thị sự cố mà chủ yếu phục vụ mục đích giám sát, truy xuất & phân tích vận hành.

Quản lý cảnh báo và sự kiện trong SCADA có vai trò gì?

Quản lý cảnh báo và sự kiện trong SCADA giúp:

Đảm bảo an toàn cho con người, thiết bị 

Trong môi trường công nghiệp, nhiều sự cố có thể gây hậu quả nghiêm trọng nếu không được phát hiện kịp thời. Chẳng hạn như quá nhiệt lò hơi, rò rỉ hóa chất, áp suất tăng đột biến, mất nguồn điện. Hệ thống cảnh báo giúp nhân viên vận hành phản ứng nhanh chóng, hạn chế nguy cơ tai nạn lao động & hư hỏng thiết bị. 

Giảm thời gian dừng máy 

Khi 1 sự cố được phát hiện sớm thông qua cảnh báo SCADA, bộ phận kỹ thuật có thể xử lý ngay từ giai đoạn ban đầu trước khi gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến toàn bộ dây chuyền, giúp giảm thời gian dừng máy, tăng hiệu suất thiết bị, duy trì tiến độ sản xuất & giảm chi phí sửa chữa.

Nâng cao hiệu quả quản lý vận hành 

Dữ liệu sự kiện được lưu trữ liên tục giúp người quản lý theo dõi lịch sử hoạt động thiết bị, phân tích nguyên nhân sự cố, đánh giá hiệu suất vận hành & tối ưu hoá quy trình sản xuất. 

Hỗ trợ truy vết & kiểm toán 

Trong các ngành như dược phẩm, thực phẩm, điện lực hay xử lý nước, việc lưu lại toàn bộ lịch sử cảnh báo & sự kiện là yêu cầu bắt buộc để phục vụ công tác kiểm tra, đánh giá chất lượng & tuân thủ quy định. 

Các loại cảnh báo phổ biến & sự kiện thường được ghi nhận trong SCADA

Các loại cảnh báo phổ biến trong SCADA

Tùy theo đặc điểm ứng dụng, hệ thống SCADA có thể quản lý nhiều loại cảnh báo khác nhau như:

– Cảnh báo ngưỡng cao: xuất hiện khi giá trị đo vượt quá mức giới hạn trên

– Cảnh báo ngưỡng thấp: được kích hoạt khi thông số xuống dưới mức tối thiểu 

– Cảnh báo cực đại: là mức cảnh báo nghiêm trọng hơn, yêu cầu xử lý khẩn cấp 

– Cảnh báo cực tiểu: báo hiệu trạng thái nguy hiểm khi giá trị giảm xuống mức quá thấp

– Cảnh báo mất kết nối: hệ thống SCADA sẽ phát hiện & cảnh báo khi PLC mất kết nối, mất tín hiệu cảm biến hoặc mất truyền thông mạng công nghiệp

– Cảnh báo lỗi thiết bị: bao gồm biến tần lỗi, động cơ quá tải, bộ điều khiển gặp sự cố, cảm biến hỏng,…

Các loại sự kiện thường được ghi nhận trong SCADA

Bên cạnh cảnh báo, hệ thống SCADA còn lưu trữ rất nhiều sự kiện vận hành như:

– Sự kiện thao tác người dùng dụng: gồm đăng nhập, đăng xuất, thay đổi mật khẩu, chỉnh sửa thông số vận hành 

– Sự kiện điều khiển thiết bị: khởi động động cơ, dừng băng tải, mở/đóng van 

– Sự kiện thay đổi trạng thái: bao gồm chuyển chế độ Auto/Manual, chuyển đổi nguồn điện, kích hoạt chế độ bảo trì 

– Sự kiện hệ thống: khởi động SCADA, sao lưu dữ liệu, lỗi cơ sở dữ liệu, mất kết nối máy chủ 

Quy trình quản lý cảnh báo và sự kiện trong SCADA 

Quá trình quản lý cảnh báo & sự kiện trong SCADA thường diễn ra theo các bước sau:

Bước 1: Thu thập dữ liệu

Dữ liệu được lấy từ cảm biến, thiết bị đo lường hiện trường, PLC, RTU.

Bước 2: So sánh với ngưỡng cài đặt 

SCADA liên tục so sánh dữ liệu thực tế với các giá trị giới hạn đã được cấu hình. Nếu điều kiện cảnh báo xuất hiện, hệ thống sẽ kích hoạt cảnh báo (Alarm).

Bước 3: Hiển thị cảnh báo 

Thông tin cảnh báo sẽ được hiển thị trên giao diện HMI/SCADA. Các hình thức cảnh báo phổ biến gồm đổi màu thiết bị, hiển thị cửa sổ Popup, nháy đèn cảnh báo, phát âm thanh báo động,…

Bước 4: Ghi nhận lịch sử 

Toàn bộ cảnh báo & sự kiện được lưu vào cơ sở dữ liệu với các thông tin như thời gian xảy ra, mức độ ưu tiên, giá trị đo được, trạng thái xử lý, người xác nhận,…

Bước 5: Phân tích, báo cáo 

Người quản lý có thể truy xuất dữ liệu để thống kế số lần cảnh báo, phân tích nguyên nhân & đánh giá hiệu suất thiết bị.

>>> Xem thêm: Hướng dẫn lập trình PLC cho SCADA từ A-Z để kết nối và tự động hóa sản xuất

Quản lý cảnh báo và sự kiện trong SCADA là 1 chức năng không thể thiếu trong các hệ thống tự động hoá hiện đại. Việc giám sát, ghi nhận & xử lý cảnh báo 1 cách khoa học giúp doanh nghiệp nâng cao mức độ an toàn, giảm thiểu rủi ro, tối ưu hiệu suất thiết bị & duy trì hoạt động sản xuất liên tục. Bên cạnh đó, dữ liệu sự kiện & cảnh báo còn là nguồn thông tin quan trọng phục vụ công tác phân tích, bảo trì & cải tiến quy trình.

ATSCADA - Cung cấp phần mềm ATSCADA - Hệ thống điều khiển giám sát & thu thập dữ liệu là sự lựa chọn phù hợp cho các dự án tích hợp hệ thống, IoT, dự án thành phố thông minh, nông nghiệp 4.0...Được khách hàng tin dùng tại Việt Nam.