MES là gì? Lợi ích thực tế của MES trong quản lý sản xuất hiện đại

Trong môi trường sản xuất hiện đại, việc quản lý bằng sổ sách/các phần mềm rời rạc không còn đáp ứng được yêu cầu về tốc độ, độ chính xác & khả năng kiểm soát toàn diện. Để nâng cao hiệu suất vận hành, giảm thiểu chi phí & tăng tính cạnh tranh, nhiều doanh nghiệp đã lựa chọn triển khai MES – hệ thống quản lý & điều hành sản xuất theo thời gian thực. Vậy MES là gì? Lợi ích thực tế của MES trong quản lý sản xuất như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu ngay trong bài viết hôm nay với atscada.net nhé!

MES là gì?

MES (Manufacturing Execution System – Hệ thống quản lý, điều hành sản xuất) đóng vai trò kết nối giữa hệ thống quản trị doanh nghiệp (ERP) & các thiết bị sản xuất tại hiện trường như PLC, cảm biến, robot công nghiệp, HMI, SCADA,… Nhiệm vụ chính của MES là thu thập dữ liệu trực tiếp từ dây chuyền sản xuất, giám sát toàn bộ hoạt động của nhà máy theo thời gian thực, đồng thời hỗ trợ lập kế hoạch, điều phối, theo dõi tiến độ & kiểm soát chất lượng sản phẩm. 

Nói cách khác, MES chính là “bộ não điều hành” giúp nhà máy vận hành hiệu quả theo thời gian thực. 

MES hoạt động như thế nào?

MES hoạt động như một cầu nối giữa tầng quản trị & tầng vận hành của nhà máy. Quy trình hoạt động cụ thể gồm có 5 bước:

Bước 1: Nhận kế hoạch sản xuất 

MES tiếp nhận kế hoạch sản xuất từ hệ thống ERP, bao gồm lệnh sản xuất, số lượng cần sản xuất, thời gian giao hàng & danh mục sản phẩm.

Bước 2: Phân bổ nguồn lực

MES tự động phân công máy móc, dây chuyền, nhân công & nguyên vật liệu, đảm bảo kế hoạch được triển khai hiệu quả.

Bước 3: Thu thập dữ liệu thời gian thực 

Hệ thống liên tục thu thập dữ liệu từ PLC, SCADA, HMI, IoT Gateway, cảm biến công nghiệp & robot tự động. Các dữ liệu bao gồm sản lượng, tốc độ sản xuất, thời gian chạy máy, thời gian dừng máy, lỗi phát sinh & chất lượng sản phẩm. 

Bước 4: Phân tích, cảnh báo 

MES phân tích dữ liệu theo thời gian thực, phát hiện các bất thường như máy ngừng hoạt động, hiệu suất giảm, thiếu nguyên liệu, lỗi chất lượng, chậm tiến độ,… Hệ thống sẽ gửi cảnh báo đến người quản lý ngay lập tức để có phương án xử lý kịp thời trước khi gây ra hậu quả nghiêm trọng. 

Bước 5: Báo cáo 

MES tạo các báo cáo trực quan dưới dạng dashboard giúp người quản lý dễ dàng theo dõi tình hình sản xuất. 

Lợi ích thực tế của MES trong quản lý sản xuất

Triển khai MES không chỉ giúp doanh nghiệp số hoá quy trình sản xuất, mà còn mang lại nhiều giá trị thiết thực trong công tác quản lý & vận hành nhà máy. Dưới đây là những lợi ích nổi bật mà hệ thống MES mang lại trong quản lý sản xuất:

Giám sát hoạt động sản xuất trong nhà máy theo thời gian thực

MES cho phép thu thập dữ liệu trực tiếp từ máy móc, thiết bị & dây chuyền sản xuất để hiển thị tình trạng vận hành theo thời gian thực. Nhà quản lý có thể dễ dàng theo dõi các chỉ số như sản lượng, tiến độ đơn hàng, trạng thái thiết bị, tỷ lệ lỗi, thời gian dừng máy ngay trên một giao diện trực quan. Nhờ đó, các sự cố được phát hiện & xử lý kịp thời, giúp hạn chế gián đoạn sản xuất, đồng thời đảm bảo tiến độ giao hàng. 

Nâng cao năng suất & hiệu quả sản xuất 

MES hỗ trợ lập kế hoạch, phân bổ nguồn lực & điều phối công việc hợp lý giữa các dây chuyền, máy móc & nhân sự. Hệ thống còn giúp loại bỏ các thao tác thủ công, giảm thời gian chờ giữa các công đoạn & tối ưu quy trình vận hành. Khi mọi hoạt động được theo dõi & kiểm soát chặt chẽ, doanh nghiệp có thể nâng cao năng suất tổng thể mà không cần đầu tư thêm quá nhiều vào máy móc/nhân lực. 

Kiểm soát chất lượng sản phẩm ở mỗi công đoạn

Thay vì chỉ kiểm tra chất lượng ở công đoạn cuối cùng, MES cho phép giám sát chất lượng trong suốt quá trình sản xuất. Hệ thống ghi nhận các thông số kỹ thuật, kết quả kiểm tra & cảnh báo ngay khi phát hiện sản phẩm không đạt yêu cầu. Việc phát hiện lỗi sớm giúp giảm tỷ lệ hàng lỗi, hạn chế sản phẩm phải sửa chữa/loại bỏ, đồng thời đảm bảo chất lượng đầu ra luôn ổn định. 

Giảm thời gian dừng máy, tối ưu thiết bị 

MES liên tục theo dõi trạng thái hoạt động của máy móc, ghi nhận thời gian vận hành, thời gian dừng & nguyên nhân gây gián đoạn. Dữ liệu này giúp doanh nghiệp phân tích hiệu suất thiết bị, xây dựng kế hoạch bảo trì phù hợp & chủ động xử lý các vấn đề trước khi xảy ra hỏng hóc nghiêm trọng. 

Quản lý nguyên vật liệu hiệu quả, chính xác

MES giúp theo dõi lượng nguyên vật liệu sử dụng cho từng lệnh sản xuất, kiểm soát mức tiêu hao & phát hiện các trường hợp thất thoát/sử dụng vượt định mức. Nhờ quản lý dữ liệu chính xác, doanh nghiệp có thể tối ưu tồn kho, giảm lãng phí nguyên liệu & kiểm soát tốt chi phí sản xuất. 

>>> Xem thêm: Tìm hiểu hệ thống MES trong sản xuất công nghiệp hiện đại

MES là giải pháp quản lý sản xuất hiện đại giúp doanh nghiệp giám sát toàn bộ hoạt động của nhà máy theo thời gian thực, tối ưu nguồn lực & nâng cao hiệu quả vận hành. Với khả năng kết nối dữ liệu từ máy móc đến hệ thống quản trị, MES không chỉ giúp giảm chi phí, tăng năng suất & cải thiện chất lượng sản phẩm, mà còn tạo nền tảng vững chắc cho quá trình chuyển đổi số & xây dựng nhà máy thông minh.

ATSCADA - Cung cấp phần mềm ATSCADA - Hệ thống điều khiển giám sát & thu thập dữ liệu là sự lựa chọn phù hợp cho các dự án tích hợp hệ thống, IoT, dự án thành phố thông minh, nông nghiệp 4.0...Được khách hàng tin dùng tại Việt Nam.