Trong bối cảnh chuyển đổi số ngành sản xuất ngày càng được đẩy mạnh, doanh nghiệp không chỉ cần tự động hóa máy móc, mà còn phải quản lý & khai thác hiệu quả nguồn dữ liệu phát sinh trong quá trình sản xuất. Tuy nhiên, dữ liệu từ máy móc, công nhân, nguyên vật liệu & các công đoạn thường nằm rời rạc ở nhiều hệ thống khác nhau, gây khó khăn cho việc theo dõi & ra quyết định. Đây chính là lý do MES được ứng dụng rộng rãi trong các nhà máy hiện đại. MES giúp kết nối hoạt động sản xuất với hệ thống quản trị, thu thập dữ liệu theo thời gian thực, kiểm soát tiến độ, chất lượng & hiệu suất thiết bị. Vậy vai trò của MES trong chuyển đổi số ngành sản xuất cụ thể như thế nào? Hãy cùng atscada.net tìm hiểu trong bài viết dưới đây!
Tại sao MES quan trọng trong chuyển đổi số ngành sản xuất?
Mục tiêu của chuyển đổi số trong sản xuất là xây dựng một hệ thống có khả năng kết nối dữ liệu, tự động hóa quy trình & hỗ trợ doanh nghiệp ra quyết định dựa trên dữ liệu thực tế.
Trong mô hình nhà máy truyền thống, dữ liệu sản xuất thường được ghi chép bằng giấy, Excel hoặc tổng hợp thủ công từ nhiều bộ phận, khiến thông tin dễ bị phân tán, chậm cập nhật & khó kiểm soát. MES giúp kết nối dữ liệu từ máy móc/thiết bị, công nhân & các công đoạn sản xuất về một hệ thống tập trung, từ đó tạo ra luồng thông tin xuyên suốt giữa hoạt động sản xuất thực tế & cấp quản lý.
Nhờ khả năng thu thập, xử lý & hiển thị dữ liệu theo thời gian thực, MES giúp doanh nghiệp nắm bắt chính xác tình trạng sản xuất, kiểm soát tiến độ, phát hiện vấn đề & tối ưu hiệu suất. Đây cũng chính là nền tảng để doanh nghiệp từng bước chuyển từ phương thức quản lý thủ công sang quản lý sản xuất dựa trên dữ liệu, tạo tiền đề cho việc xây dựng nhà máy thông minh trong tương lai.

Vai trò của MES trong chuyển đổi số ngành sản xuất
Số hoá quy trình sản xuất
Một trong những vai trò của MES trong chuyển đổi số ngành sản xuất là giúp doanh nghiệp số hoá các quy trình vốn được thực hiện thủ công. Thay vì sử dụng giấy tờ để ghi nhận lệnh sản xuất, sản lượng, thời gian vận hành hoặc kết quả kiểm tra, dữ liệu có thể được cập nhật trực tiếp trên hệ thống.
MES cho phép quản lý các thông tin như lệnh sản xuất, công đoạn sản xuất, sản lượng theo ca, tiến độ thực hiện, nguyên vật liệu sử dụng, trạng thái máy móc, kết quả kiểm tra chất lượng,… giúp giảm phụ thuộc vào giấy tờ, đồng thời hạn chế sai sót trong quá trình nhập liệu thủ công.
Thu thập dữ liệu sản xuất theo thời gian thực
Dữ liệu là nền tảng quan trọng của chuyển đổi số sản xuất. Tuy nhiên, dữ liệu chỉ thực sự có giá trị khu được thu thập đúng, đủ & kịp thời. MES có khả năng tiếp nhận dữ liệu từ máy móc, cảm biến, hệ thống SCADA, PLC hoặc các thiết bị IoT trong nhà máy. Nhờ đó, người quản lý có thể theo dõi máy đang chạy hay dừng, sản lượng thực tế, thời gian vận hành, thời gian dừng máy, nguyên nhân dừng máy, tỷ lệ lỗi, hiệu suất thiết bị,…

Kết nối MES với ERP
ERP & MES đảm nhận những vai trò khác nhau nhưng có mối liên hệ chặt chẽ trong quá trình chuyển đổi số. ERP có thể tạo kế hoạch & nhận lệnh sản xuất dựa trên nhu cầu kinh doanh. MES tiếp nhận các thông tin này & chuyển thành hoạt động sản xuất cụ thể tại nhà máy. Ngược lại, dữ liệu thực tế từ MES có thể được đưa về ERP để cập nhật tình trạng thực hiện đơn hàng, sản lượng, nguyên vật liệu & các thông tin liên quan.
Nâng cao khả năng kiểm soát chất lượng
MES hỗ trợ doanh nghiệp kiểm soát chất lượng ngay trong quá trình sản xuất thay vì chỉ kiểm tra ở bước cuối cùng. Hệ thống có thể ghi nhận tiêu chuẩn sản xuất, thông số kỹ thuật, kết quả kiểm tra từng công đoạn, số lượng sản phẩm đạt/không đạt, nguyên nhân phát sinh lỗi, thời điểm & vị trí xảy ra lỗi. Khi phát hiện bất thường, doanh nghiệp có thể nhanh chóng xác định công đoạn liên quan để xử lý.

Tối ưu hiệu suất máy móc, dây chuyền
MES giúp doanh nghiệp theo dõi hiệu suất thiết bị thông qua các chỉ số sản xuất, trong đó có OEE (Overall Equipment Effectiveness). OEE thường được phân tích dựa trên 3 yếu tố chính gồm Availability (tính sẵn sàng), Performance (hiệu suất) & Quality (chất lượng). Thông qua dữ liệu được thu thập, doanh nghiệp có thể xác định những nguyên nhân làm giảm hiệu suất như máy dừng quá nhiều, tốc độ sản xuất thấp hoặc tỷ lệ sản phẩm lỗi cao.
Giảm thiểu sai sót do con người
Trong mô hình quản lý thủ công, nhiều dữ liệu phải được nhập & tổng hợp bằng tay, điều này có thể dẫn đến sai số/hoặc bỏ sót thông tin. MES hỗ trợ tự động hoá quá trình thu thập dữ liệu từ thiết bị & các công đoạn sản xuất. Các thông tin sau khi được ghi nhận có thể được lưu trữ tập trung trên hệ thống. Nhờ vậy, doanh nghiệp có thể giảm sai sót khi nhập dữ liệu, nhầm lẫn lệnh sản xuất, thất lạc hồ sơ, sai lệch giữa dữ liệu thực tế & báo cáo, thời gian tổng hợp báo cáo.

Cung cấp dữ liệu phục vụ ra quyết định
MES có thể cung cấp dashboard & báo cáo về tình trạng sản xuất, từ đó giúp nhà quản lý đánh giá hiệu quả hoạt động của từng dây chuyền, ca sản xuất & công đoạn. Thay vì đặt câu hỏi “Tại sao sản lượng thực tế hôm nay giảm?”, doanh nghiệp có thể dựa vào dữ liệu để xác định nguyên nhân như thiết bị dừng lâu, thiếu nguyên vật liệu, tốc độ máy giảm, tỷ lệ sản phẩm lỗi tăng, thời gian chuyển đổi sản phẩm kéo dài. Nhờ đó, quyết định quản lý có cơ sở rõ ràng hơn.
>>> Xem thêm: Hệ thống MES – Nền tảng quan trọng của nhà máy thông minh
Có thể thấy, vai trò của MES trong chuyển đổi số ngành sản xuất không chỉ dừng lại ở việc số hoá hoạt động quản lý, mà còn nằm ở khả năng kết nối dữ liệu, kiểm soát quy trình & nâng cao hiệu quả vận hành nhà máy. Khi được tích hợp cùng ERP, SCADA, PLC, IoT, AI & các công nghệ liên quan, MES có thể trở thành cầu nối quan trọng giữa dữ liệu tại nhà máy & hệ thống quản trị doanh nghiệp. Đây là nền tảng giúp doanh nghiệp từng bước tự động hoá, tối ưu nguồn lực, giảm lãng phí & đưa ra quyết định dựa trên dữ liệu thực tế.
ATSCADA - Cung cấp phần mềm ATSCADA - Hệ thống điều khiển giám sát & thu thập dữ liệu là sự lựa chọn phù hợp cho các dự án tích hợp hệ thống, IoT, dự án thành phố thông minh, nông nghiệp 4.0...Được khách hàng tin dùng tại Việt Nam.


Bài viết liên quan
[Giải đáp]: Công nghệ MES đang thay đổi ngành sản xuất như thế nào?
Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, các doanh nghiệp sản xuất [...]
Th9
MES và tương lai của Smart Factory trong kỷ nguyên số
Trong kỷ nguyên công nghiệp 4.0, Smart Factory trở thành định hướng phát triển của [...]
Th9
Hệ thống MES – Nền tảng quan trọng của nhà máy thông minh
MES – Nền tảng quan trọng của nhà máy thông minh trở thành một trong [...]
Th9
Các tiêu chí lựa chọn phần mềm MES tốt nhất cho doanh nghiệp
Phần mềm MES là công cụ quan trọng giúp doanh nghiệp kiểm soát toàn bộ [...]
Th9
Hướng dẫn triển khai MES từ A đến Z cho doanh nghiệp sản xuất
Trong quá trình chuyển đổi số sản xuất, MES trở thành giải pháp quan trọng [...]
Th9
Hướng dẫn cách lựa chọn hệ thống MES phù hợp cho nhà máy
Trong bối cảnh sản xuất ngày càng chú trọng đến tối ưu năng suất, kiểm [...]
Th9